Gadir-i Hum Olayı Nedir? Gadir Hum Bayram Mıdır?

Ana Sayfa » Manşet » Gadir-i Hum Olayı Nedir? Gadir Hum Bayram Mıdır?
Paylaş
Tarih : 27 Ağustos 2018 - 17:58

Gadir-i Hum Olayı: Şii ve Alevi inancına göre; Hz. Muhammed vefat etmeden önce kendisinden sonra İslam toplumunu yönetecek bir önder tayin etmiştir. Gadir Hum Bayramı, Kurban Bayramından sonra Hicri ay takvimi ile Zilhicce ayının 18’inde kutlanır.

Aleviler ve Şiiler Hz. Muhammed’in Gadir Hum isimli bölgede söylemiş olduğu; ‘Ben kimin mevlası isem, Ali de onun mevlasıdır. Ey Allah’ım, onu sevenleri sev, ona düşman olanlara da düşman ol.’ sözünü Hz. Ali’nin imam ve halife olduğuna dair önemli kanıtlardan biri saymaktadır.

Ehlibeyt: Alevi ve Şia inancı Gadir-i Hum olayını şöyle açıklamaktadır.

Muhammed as. Veda Haccı dönüşü Mekke’nin çıkışındaki Gadir Hum isimli bölgede hacıları durdurarak onlara önemli bir konuşma yapacağını duyurmuş, alanda Hz. Muhammed’in konuşma yapması için yüksek bir platform hazırlanmıştır. Hz. Muhammed konuşmasına başlarken alanda bulunan ve sayıları yaklaşık 120 bini bulan hacılara Kuran’ı Kerim’in Maide Suresindeki şu ayetlerini okumuştur.

“Ey Allah’ın elçisi sana indirileni tebliğ et (duyur). Eğer bunu yapmazsan, o takdirde Allah’ın sana vermiş olduğu görevi yerine getirmemiş olursun. (o takdirde O’nun risaletini tebliğ etmemiş olursun.) Ve Allah seni insanlardan korur”

Ayeti okuyan Hz. Muhammed, Hz. Ali’yi yanına çağırdı elinden tutarak kolunu kaldırdı ve topluluğa şu çağrıyı yaptı.

“Ey insanlar, biliniz ki Allah Muhacirlere, Ensar’a ve onlara iyilikle tabi olanlara, köylüye ve şehirliye, Arap’a, ve Acem’e, özgüre ve köleye, büyüğe ve küçüğe, beyaza ve siyaha, ona (Ali’ye) itaat etmeyi farz bilmiş, onu imam ve yetki sahibi kılmıştır. Her Muvahhid için onun hükmünü icra etmesi, sözüyle amel etmesi, emrini kabullenmesi gerekir. Her kim ona muhalefet ederse, mel’undur. Her kim ona tabi olursa ve onu tasdik ederse, Allah’ın rahmetine mazhar olacaktır. Allah onu ve onu dinleyip kendisine itaat eden herkesi bağışlamıştır.”

“Ali b. Ebi Talib, benim kardeşimdir, vasimdir, halifedir ve benden sonraki halifemdir. Allah Resulünün halifesi odur. Müminlerin emiri odur. Allah tarafından tayin edilen hidayet imamı odur. Ey insanlar! Bu Ali’dir! O benim kardeşimdir, vasim, ilmimi toplayan ve ümmetim arasında iman eden kimseler üzerindeki halifemdir. Ey insanlar! Ben hilafet emrini kıyamet gününe kadar imamet veraseti olarak neslime emanet ediyorum. Ali, Allah tarafından tayin edilen imamdır.

Benden sonra Ali, Allah’ın emri ile sizin veliniz ve imamınızdır. İmamet makamı ondan sonra da Allah ve Resulü ile görüşeceğiniz güne kadar Onun evlatlarından olan benim neslimin hakkıdır.” Alevi ve Şiilerin Gadir Hum Olayı hakkında ortak görüş ve inançları bu şekilde yer alırken Ehli Sünnet (Sünni inancına mensup olanlar) bir kaç fark ile bu olayı kabul etmekte ve bunun doğru olduğunu beyan etmektedirler.

Sünni-Ehli Sünnet otoriteleri genel hatları ile Gadir-i Hum Olayını şöyle açıklamaktadırlar;

“Ben kimin mevlası isem, Ali de onun mevlasıdır.” hadisi Sünni hadis kaynaklarında da yer almıştır. (Tirmizi, Menakıb, 19; İbn Mace, Mukaddime, 11; Ahmed b. Hanbel, 1/84, 118,119, 4/281; Hâkim, 3/109; Nesai, Hasaisu Ali, 1/102, 113)

Yine Ehli Sünnet alimlerinden meşhur hadis otoritesi Zehebi, bu hadisin metni için “mütevatirdir” demiştir. (Zehebi, Siyeru Alami’n-Nübela, 8/335) Vahidi de bir Ehl-i sünnet kaynağıdır. Diğer bir hadis otoritesi İbn Hacer’dir.

Bu hadis de örnek olarak verilebilir:

İshak dedi ki; Ebu Amr bana Kesir b. Ziyad’dan, o Muhammed b. Ömer’den, o babası Ömer b. Ali’den, o da Ali b. Ebu Talib’den haber verdi, dedi ki: “Resulullah Gadir-i Hum’da benim elimden tuttu ve dedi ki: ‘Allah Teala’nın sizin Rabbiniz olduğuna şehadet eder misiniz?’

Dediler ki : ‘Evet ya Resulullah!’

Bu defa buyurdu ki: ‘Allah ve Resulünün sizlere kendi nefislerinizden daha evla olduğuna, keza Allah ve Resulünün sizin evliyanız / velileriniz olduğuna şehadet eder misiniz?’

Dediler ki: ‘Evet, ya Resulullah.’ Bunun üzerine buyurdu ki: ‘Allah ve resulü kimin mevlası ise bu (Ali) de onun mevlasıdır. Ve ben size iki emanet bırakıyorum ki, onlara sarıldığınız sürece asla sapmayacaksınız; Allah’ın Kitabı ve  Ehli Beytim.” (İbn Hacer, el-Metalibu’l-âliye,16/142/h. no: 3943) İbn Hacer bu hadisin senedinin “sahih” olduğunu belirtmiştir.

Ehli Sünnet kendi hadis kaynaklarında olan bu olay üzerine Gadir-i Hum olayını kabul etmektedirler ancak Alevi ve Şiilere göre inançlarında bir farklılık bulunmaktadır. Sünniler hadiste yer alan “mevla” kelimesinin halife değil; dost, arkadaş olduğunu, bu nedenle Hz. Ali’nin Hz. Muhammed’den sonra gelmesi gereken halife olmadığını, Sakife seçimleri ile başlayan halifelik sisteminin meşru olduğunu beyan etmekte ve buna inanmaktadırlar.

Gadir-i Hum olayı ve onunla ilgili hadisler Alevi, Şii ve Sünni inançlarında ve inanç kaynaklarında yer almakla birlikte; Alevi ve Şiiler, Hz. Ali’nin bu olay ile İslam toplumu için halife, imam, önder olarak açıklandığına, Sünniler ise Hz. Ali’nin Müslümanlar için örnek bir dost / arkadaş olarak açıklandığına ve bu hadisin halifelik amacı taşımadığına inanmaktadırlar.

Gadir Hum Bayramı’nda Aleviler çeşitli dualar ve niyazlarda bulunarak yöresel yemekler pişirmekte ve önemli etkinlikler düzenlemektedirler.

Şiilerin bir kısmı ise önemli saydıkları dualardan Nubde duasını okuyarak çeşitli rekat sayılarında namazlar kılmaktadır.

Ragıp Kamil İlbeyi

Etiketler : , ,

SPONSOR REKLAMLAR

BENZER HABERLER

Kemalizm’in Ayak Sesleri

Bu, başka bir tabloyu bize açıkça hissettiren küçük tablo. Bunu okumak kolay. Bir de okumayı istemediğimiz, hiç duymak istemesek de ayak sesleri

Almanya’da Yaşayan Alevilik

31 Ekim 1961 tarihinde Almanya ile Türkiye arasında imzalanan Türk İşgücü Anlaşması’nın ardından Türkiye vatandaşları Almanya’ya çalışmak

Erdoğan Almanya’ya Gidiyor Halk Meydanlara İnecek

Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı ve Adalet ve Kalkınma Partisi Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan, Almanya Cumhurbaşkanı Steinmeier’in daveti

Yorum Yap

İsminiz
E-Posta Adresiniz
Yorumunuz